Προηγμένη Εξατομικευμένη Ιατρική

+30 210 9756400

Στοιχεία από μία νέα μελέτη δείχνουν πως περίπου το ένα τρίτο των ασθενών με κοιλιοκάκη έχουν σοβαρή παγκρεατική εξωκρινή ανεπάρκεια, η οποία μπορεί να αντιμετωπιστεί επιτυχώς με θεραπεία ενζυμικής αποκατάστασης. Αυτό το σημαντικό εύρημα μπορεί να βοηθήσει ουσιαστικά στη βελτίωση της ποιότητας της ζωής αυτών των ασθενών. Η κοιλιοκάκη (CD) είναι μία κατάσταση υψηλής ανοσολογικής απόκρισης στην γλουτένη σε άτομα με γεντική προδιάθεση. Συνήθως, οι ασθενείς με CD παρουσιάζουν γαστρεντερικά συμπτώματα όπως διάρροια, αλλά και μη γαστρενετρικά όπως αναιμία λόγω ανεπάρκειας σιδήρου ή απώλεια βάρους.

Πρόσφατες μελέτες προσυπτωματικού ελέγχου στην Ευρώπη και στις Ηνωμένες Πολιτείες έδειξαν ότι η συχνότητα της CD στους ενήλικες είναι ένα στα 100-200 άτομα, το οποίο δείχνει ότι η CD αυτή τη στιγμή υποδιαγνώσκεται.

Η θεραπεία της CD περιλαμβάνει μία αυστηρή δίαιτα χωρίς γλουτένη (GFD). Ωστόσο, αρκετοί ασθενείς συνεχίζουν να παραπονιούνται για γαστρεντερικά προσβλήματα (π.χ. διάρροια) παρά την επαρκή τήρηση της δίαιτας! Μία πιθανή εξήγηση για αυτό είναι η εξωκρινής παγκρεατική ανεπάρκεια. Ο Dreiling ανέφερε πρώτος αυτή τη συσχέτιση το 1957. Η παρατήρησή του έχει επικυρωθεί μετέπειτα από άλλους ερευνητές χρησιμοποιώντας είτε άμεσες είτε έμμεσες εξετάσεις παγκρεατικής λειτουργίας.

Εξετάσεις παγκρεατικής λειτουργίας

Η διάγνωση της εξωκρινούς παγκρεατικής ανεπάρκειας μπορεί να είναι κλινικά δύσκολη. Αυτό ισχύει για πολλούς λόγους. Για παράδειγμα οι άμεσες (επεμβατικές) εξετάσεις είναι ακριβές, πολύ παρεμβατικές και επικεντρώνονται σε μορφολογικές (π.χ. δομικές) αλλαγές του οργάνου παρά σε αλλαγές στην παγκρεατική λειτουργία. Για αυτούς τους λόγους υπάρχει ενδιαφέρον για τις αποκαλούμενες έμμεσες «συμπαγείς» (“tubeless”) εξετάσεις καθώς είναι φθηνές, εύκολες στην εκτέλεση και καλά ανεκτές από τους ίδιους τους ασθενείς.

Παγκρεατική ελαστάση κοπράνων

Η ελαστάση είναι ένα πρωτεολυτικό ένζυμο που παράγεται ειδικά από το πάγκρεας. Καθώς δεσμεύεται στα χολικά άλατα δεν διασπάται κατά το πέρασμά της από το έντερο, όπως συμβαίνει στα άλλα παγκρεατικά ένζυμα. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα 5-6 φορές υψηλότερες συγκεντρώσεις στα κόπρανα από ότι αυτές που βρίσκονται στον παγκρεατικό χυμό. Επιπλέον, οι τιμές δεν επηρεάζονται από τη λήψη θεραπείας παγκρεατικής ενζυμικής αποκατάστασης.

Μελέτες δείχνουν ότι η μέτρηση της παγκρεατικής ελαστάσης στα κόπρανα (ΠΕ) συσχετίζεται πολύ καλά με την παγκρεατική παραγωγή ελαστάσης και άλλων ενζύμων όπως αμυλάσης, λιπάσης, τρυψίνης. Έχει επικυρωθεί ως ένας έμμεσος τρόπος αξιολόγησης παγκρεατικής λειτουργίας, σε σύκριση με άλλες εξετάσεις.
Μία τιμή της ΠΕ

Παγκρεατική λειτουργία σε παιδιά με κοιλιοκάκη

Υπάρχουν 5 μελέτες που αξιολογούν την παγκρεατική λειτουργία σε παιδιά με κοιλιοκάκη χρησιμοποιώντας ΠΕ. Σε όλες αυτές τις μελέτες βρέθηκε ότι τα παιδιά με κοιλιοκάκη έχουν σχεδόν όλα παγκρεατική ανεπάρκεια. Μερικοί ερευνητές προτείνουν πως αυτό μπορεί να σχετίζεται με το βαθμό της ατροφίας του βλεννογόνου των λαχνών. Βρέθηκε μάλιστα ότι η ΠΕ αυξάνεται από τη στιγμή που ο βλεννογόνος έχει αποκατασταθεί μετά από μία δίαιτα χωρίς γλουτένη.

Γενικότερα εξάγεται ότι σε περιπτώσεις συνεχών γαστρεντερικών συμπτωμάτων, αξίζει να ελέγχουμε την παγκρεατική ελαστάση των ασθενών και να συνταγογραφήσουμε θεραπεία ενζυμικής αποκατάστασης όταν ενδείκνυται.

Στην Ελλάδα η μέτρηση της παγκρεατικής ελαστάσης γίνεται μόνο στα Εργαστήρια Μοριακής Διατροφής με την αξιοπιστία της Genova Diagnostics. Η εξέταση είναι εύκολη, μη επεμβατική, με πολύ μεγάλη κλινική σημασία. Μάθετε περισσότερα για την εξέταση αυτή και για άλλες προσεγγίσεις σε γαστρεντερικές διαταραχές. Επικοινωνήστε μαζί μας.

Αναφορές:
1. American Gastroenterological Association. American Gastroenterological Association medical position statement: Coeliac sprue. Gastroenterology 2001;120: 1522-5.
2. Johnston SD, Watson RG, McMillan SA, Sloan J, Love AH. Prevalence of coeliac disease in Northern Ireland. Lancet 1997;350: 1370.
3. Sanders DS, Patel D, Stephenson TJ, Milford-Ward A, McCloskey EV, Hadjivassiliou M, Lobo AJ. A primary care cross-sectional study of undiagnosed adult coeliac disease. Eur J Gastroenterol Hepatol 2003;4: 407-13.
4. West J, Logan RF, Hill PG, Lloyd A, Lewis S, Hubbard R, Reader R, Holmes GK, Khaw KT. Seroprevalence, correlates, and characteristics of undetected coeliac disease in England. Gut 2003;52(7): 960-5.
5. Fasano A, Berti I, Geraduzzi T, Not T, Colletti RB, Drago S, Elitsur Y, Green PHR, Guandalini S, Hill ID, Pietzak M, Ventura A, Thorpe M, Kryszak D, Fornaaroli F, Wasserman SS, Murray JA, Horvath K. Prevalence of coeliac disease in at-risk and not-at-risk groups in the United States. Arch Intern Med 2003;163: 286-92.
6. Dreiling DA. The pancreatic secretion in the malabsorption syndrome and related malnutrition states. J Mt Sinai Hosp NY 1957;24:243-50.
7. Fine KD, Meyer RL, Lee EL. The prevalence and causes of chronic diarrhoea in patients with Coeliac sprue treated with a gluten free diet. Gastroenterology 1997;112:1830-1838.
8. O’Mahony S, Howdle PD, Losowsky MS. Review article: management of patients with non-responsive coeliac disease. Aliment Pharmacol Ther 1996;10(5):671-80.
9. Abdulkarim AS, Burgart LJ, See J, Murray JA. Etiology of nonresponsive Coeliac disease: results of a systematic approach. Am J Gastroenterol 2002;97(8):2016-21.
10. Di Magno EP, Go VLW, Summerskill WHJ. Impaired cholecystokinin-pancreozymin secretion, intraluminal dilution, and maldigestion of fat in sprue. Gastroenterology 1972;63:25-32.
11. Regan PT, DiMagno EP. Exocrine pancreatic insufficiency in Coeliac sprue: a cause of treatment failure.Gastroenterology 1980;78(3):484-7.
12. Weizman Z, Hamilton JR, Kopelman HR Cleghorn G, Durie PR. Treatment failure in Coeliac disease due to coexistent exocrine pancreatic insufficiency. Pediatrics 1987;80(6):924-6.
13. Freeman HJ. Hepatobiliary tract and pancreatic disorders in Coeliac disease. Can J Gastroenterol 1997;11(1):77-81.
14. Sarner M, Cotten PB. Classification of pancreatitis. Gut 1984; 25:756–759.
15. Stein J, Jung M, Sziegoleit A, Zeuzem S, Caspary WF, Lembcke B. Immunoreactive elastase 1: clinical evaluation of a new noninvasive test of pancreatic function. Clinical Chemistry 1996;42:222-226.
16. Lankisch PG, Schmidt I, Konig H, et al. Faecal elastase 1: not helpful in diagnosing chronic pancreatitis associated with mild to moderate exocrine pancreatic insufficiency. Gut 1998;42:551-554.
17. Löser C, Moullgaard A, Folsch UR. Fecal elastase 1: a novel, highly sensitive, and tubeless pancreatic function test. Gut 1996;39:580-586.
18. Glasbrenner B, Schön A, Klatt S, Beckh K, Adler G. Clinical evaluation of the faecal elastase test in the diagnosis and staging of chronic pancreatitis. Eur J Gastrohepatol 1996;8:1117-1120.
19. Carroccio A, Verghi F, Santini B, Lucidi V, Iacono G, Cavataio F, Soresi M, Ansaldi N, Castro M, Montalto G. Diagnostic accuracy of fecal elastase 1 assay in patients with pancreatic maldigestion or intestinal malabsorption. A collaborative study of the Italian society of pediatric gastroenterology and hepatology. Dig Dis Sci 2001;46(6):1335-1342.
20. Löser C, Brauer C, Aygen S, Hennemann O, Folsh UR. Comparative Clinical Evaluation of the 13C-Mixed Triglyceride Breath Test as an Indirect Pancreatic Function Test. Scand J Gastroenterol 1998;33:327-334.
21. Perri F, Clemente R, Festa V, Quitadamo M, Andriulli A. Pancreatic exocrine function tests. Scand J Gastroenterol 1998;33:1118-1120
22. Carraccio A, Iacono G, Ippolito S et al.Usefulness of fecal elastase-1 assay in monitoring pancreatic function in childhood coeliac disease. Ital J Gastroenterol Hepatol 1998 Oct;30(5):500-504.
23. Hardt PD, Marzeion AM, Schnell-Kretschmer H, Wusten O, Nalop Zekorn T, Klor HU.Fecal elastase 1measurement compared with endoscopic retrograde cholangiopancreatography for the diagnosis of chronic pancreatitis. Pancreas 2002;25(1):e6-9.
24. Lankisch PG. Now that faecal elastase is available in the United States, should clinicians start using it? Curr Gastroenterol Rep 2004;6:126-31.
25. Ammann RW, Akovbiantz A, Hacki W, Largiader F, Schmid M. Diagnostic Value of the Fecal Chymotrypsin Test in Pancreatic Insufficiency, Particularly Chronic Pancreatitis: Correlation with the Pancreozymin-Secretin Test, Fecal Fat Excretion and Final Clinical Diagnosis. Digestion 1981;21:281-289.
26. Durr HK, Otte M, Forell MM Bode JC. Fecal Chymotrypsin: a Study on Its Diagnostic value by Comparison with the Secretin-Cholecystokinin Test. Digestion 1978;17:404-409.
27. Muench R, Ammann R. Fecal Immunoreactive Lipase: A New Tubeless Pancreatic Function Test. Scand J Gastroenterol 1992;27:289-94.
28. Amann S, Bishop M, Curington C, Toskes P. Fecal Pancreatic Elastase 1 Is Inaccurate in the Diagnosis of Chronic Pancreatitis. Pancreas 1996;13:226-230.
29. Carroccio A, Iacono G, Lerro P et al. Role of pancreatic impairment in growth recovery during gluten-free diet in childhood celiac disease. Gastroenterology1997;112(6);1839-44.
30. Nousia-Arvanitakis S, Karagiozogiou-Lamboudes T, Aggouridaki C, Malaka-Lambrellis E, Galli-Tsinopoulou A, Xefteri M. Influence of jejunal morphology changes on exocrine pancreatic function in coeliac disease. J Pediatr Gastroenterol Nutr 1999;29(1):81-85.
31. Walkowiak J, Herzig KH. Fecal elastase-1 is decreased in villous atrophy regardless of the underlying disease.Eur J Clin Invest 2001;31(5):425-30.
32. Gomez JC, Moran CE, Maurino EC, Bai JC. Exocrine pancreatic insufficiency in coeliac disease. Gastroenterology1998;114:621-3.
33. Leeds JS, Hopper AD, Hurlstone DP, Edwards SJ, McAlindon ME, Lobo AJ, Donnelly MT, Morley S, Sanders DS. Is exocrine pancreatic insufficiency in adult coeliac disease a cause of persisting symptoms? Aliment Pharmacol Therap2007;25:265-71.

Σχετικά Άρθρα:

Comments are closed.

Ευερέθιστο Έντερο
Ευερέθιστο Έντερο

Ό,τι κι αν σας έχουν πει, η πάθηση ΔΕΝ οφείλεται στην ψυχολογία σας!

Close