Προηγμένη Εξατομικευμένη Ιατρική

+30 210 9756400

Το αποτέλεσμα της παρατεταμένης έκθεσης σε οιστρογόνα είναι ένας καθιερωμένος πλέον παράγοντας κινδύνου για την εμφάνιση του καρκίνου του μαστού. Ο λόγος των παραγώγων των οιστρογόνων 2/16α υδροξυοιστρόνης σιγά σιγά αρχίζει να χρησιμοποιείται όλο και περισσότερο ως δείκτης κινδύνου για καρκίνο του μαστού και του προστάτη. Τμήμα της εξήγησης για τον αυξημένο κίνδυνο, βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο μεταβολίζονται και άρα απενεργοποιούνται τα οιστρογόνα. Αυτό γίνεται με δύο τρόπους, κάθε ένας εκ των οποίων έχει διαφορετική βιοχημική βάση και επηρεάζει διαφορετικά τον υποδοχέα των οιστρογόνων. Πολλές διατροφικές και περιβαλλοντικές, αλλά επίσης και αλλαγές στον τρόπο ζωής μπορούν να μειώσουν το ρίσκο εμφάνισης οιστρογονοεξαρτώμενου καρκίνου.

Το 2006, μια μεγάλη ελεγχόμενη μελέτη έδειξε σαφώς ότι ο λόγος των μεταβολιτών των οιστρογόνων στα ούρα ήταν άμεσα σχετιζόμενος με τον κίνδυνο εμφάνισης διηθητικού καρκίνου του μαστού, κυρίως σε προεμμηνοπαυσιακές γυναίκες. Ο ένας μεταβολίτης, η 2-υδροξυοιστρόνη (2-ΟΗΕ1) έχει χαμηλή οιστρογονική δραστικότητα και πιθανώς δρα και αντι-οιστρογονικά. Αντίθετα, η 16α-υδροξυοιστρόνη (16αΟΗΕ1), σχηματίζει δυνατούς, ομοιοπολικούς δεσμούς με τον υποδοχέα των οιστρογόνων, είναι γονοτοξικός και έχει βρεθεί ότι προωθεί την ανάπτυξη καρκινικών κυττάρων του στήθους in vitro. Ο λόγος των μεταβολιτών αυτών αποτελεί σημαντικό δείκτη για την ανάπτυξη καρκίνου του στήθους. Χαμηλός λόγος αποτελεί δείκτη υψηλού κινδύνου και ο θεραπευτικός σκοπός είναι η αύξηση του λόγου αυτού.

Πως μπορούμε να αυξήσουμε το λόγο 2/16α

Άσκηση και κίνηση
Απλές καινοτομίες στον τρόπο ζωής και τη διατροφή μας μπορεί να μεταβάλει το λόγο 2/1α6 προς τον πιο ασφαλή δρόμο. Μια μελέτη σε 77 εμμηνορροϊκές γυναίκες έδειξε υψηλότερους λόγους 2/16α σε αυτές που είχαν μεγαλύτερο χρόνο άσκησης και καθημερινών δραστηριοτήτων, ανεξάρτητα από το δείκτη μάζας τους, υποδεικνύοντας ότι η άσκηση μετακινεί το λόγο 2/16α προς τον ασφαλέστερο μεταβολίτη 2-ΟΗΕ1. Μία ακόμη μικρότερη έρευνα σε 24 γυναίκες έδειξε ότι μέτρια άσκηση, σε συνδυασμό με θερμιδικούς περιορισμούς αύξησε το λόγο σε αυτές τις γυναίκες που ήταν στο χαμηλότερο επίπεδο και όχι σε αυτές που ήταν στο υψηλότερο.

Διατήρηση φυσιολογικού βάρους
Η παχυσαρκία έχει συνδεθεί στενά με εμφάνιση καρκίνου του στήθους, και κάθε αύξηση κατά 1 μονάδα του Δείκτη Μάζας Σώματος, αυξάνει τον κίνδυνο για την εμφάνιση καρκίνου του στήθους κατά 3% σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες. Παχύσαρκες γυναίκες έχουν 130% μεγαλύτερα επίπεδα οιστραδιόλης καθώς και ενός ακόμη παράγοντα (IGF) ο οποίος προωθεί φλεγμονώδιες μεταβολές και ενεργοποιεί τον πολλαπλασιασμό των επιθηλιακών κυττάρων και τον κίνδυνο καρκινογένεσης. Επιπλέον, οι παχύσαρκες γυναίκες με καρκίνο του στήθους έχουν μικρότερη πρόγνωση.

Λιναρόσπορος
Ο μεταβολισμός των οιστρογόνων επηρεάζεται και από διαιτητικές συνήθειες. Ο λιναρόσπορος είναι πλούσια πηγή λιγνανών και α-λινελαϊκού οξέος, τα οποία διαθέτουν αντιοιστρογονικές ιδιότητες. μια μελέτη έδειξε ότι η κατανάλωσή του αυξάνει το λόγο 2/16α με δοσοεξαρτώμενο τρόπο. Η συμπλήρωση με 25 γραμμάρια λιναρόσπορου είχε καλύτερα αποτελέσματα από ίση ποσότητα σόγιας.

Σταυρανθή λαχανικά
Τα σταυρανθή λαχανικά (μπρόκολλο, λάχανο, λαχανάκια Βρυξελλών, φύτρες κ.ά.) αυξάνουν το λόγο 2/16α σε έρευνα μεταξύ μετεμμηνοπαυσιακών γυναικών, μετά από κατανάλωση για 4 εβδομάδες. Η επιπλέον κατανάλωση 500 γραμμαρίων ανά ημέρα μπρόκολλο αύξησε επιπλέον 29,5% το λόγο 2/16α.
Η συμπλήρωση με ινδολ-3-καρβινόλη (I3C), ένα φυτοχημικό που βρίσκεται σε μεγάλη συγκέντρωση στα σταυρανθή λαχανικά, επίσης αυξάνει το λόγο 2/16α σε παχύσαρκες αλλά και μη γυναίκες. Επιπλέον, πέραν από αυτή την προστατευτική δράση, τα σταυρανθή λαχανικά προωθούν και την επαγωγή αποτοξινωτικών ενζύμων. Περιέχουν σημαντικές ποσότητες χημειοπροστατευτικών συστατικών όπως φυλλικό οξύ, καροτενοειδή, ίνες και χλωροφύλλη. Λόγω των συνεργιστικών ιδιοτήτων των συστατικών, η κατανάλωση όλου του φυτού πιθανότατα είναι πιο ευεργετική από την κατανάλωση επιμέρους συστατικών.

Ξενοβιοτικά
Τα ξενοβιοτικά είναι ξένες ουσίες, που δεν ανήκουν δηλαδή στο βιολογικό κόσμο. Συχνά δεν βιοδιασπώνται και παρουσιάζουν ορμονικές δράσεις. Τα παρασιτοκτόνα και τα φυτοφάρμακα, αλλά και άλλες περιβαλλοντικές τοξίνες είναι πανταχού παρούσες και διαθέτουν σημαντικές δράσεις στην πορεία της καρκινογένεσης. Τα οργανοχλωριωμένα πρασιτοκτόνα μειώνουν σημαντικά το λόγο 2/16α in vitro. Οι σημαντικότερες ουσίες είναι το DDT, το o,p-DDE, η κεπόνη και η ατραζίνη. Παρόλο που δεν υπάρχουν σαφείς κανονισμοί σχετικά με το κατά πόσο αυτά τα χημικά προκαλούν καρκίνο του στήθους, μια πρόσφατη μελέτη έδειξε ότι υπάρχουν 216 χημικά τα οποία παρουσιάζουν καρκινογένεση στον ιστό του στήοθυς στα ζώα. Πολυκυκλικοί αρωματικοί υδρογονάνθρακες (όπως αυτοί που υπάρχουν στις εξατμίσεις) χλωριωμένοι διαλύτες, βενζόλιο καθώς και το οξείδιο του αιθυλενίου έχουν συσχετιστεί επιδημιολογικά με καρκίνο του στήθους. Παρόλο που χρειάζεται ακόμη έρευνα, η πρόληψη αποτελεί τη λογική προσέγγιση των ασθενών, ώστε να μειώσουν την έκθεση σε αυτά τα χημικά.

Γιατί πρέπει να εξετάσω το λόγο 2/16α;

Τα άτομα που βρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του στήθους και του προστάτη θα πρέπει να γνωρίζουν ποιες είναι οι τάσεις του μεταβολισμού τους. Άτομα που έχουν συγγενείς με καρκίνο του στήθους ή του προστάτη, γυναίκες με πυκνό ιστό, άτομα που εκτίθενται εργασιακά σε περιβαλλοντικές τοξίνες, όπως φυτοφάρμακα και βαρέα μέταλλα καθώς και άτομα των οποίων ο τρόπος ζωής και η διατροφή είναι απομακρυσμένη από τα φυσιολογικά, πρέπει να παρακολουθούν το δείκτη και να προσαρμόζουν τις ανάγκες του οργανισμού με βάση σύγχρονα και αποδεδειγμένα δεδομένα. Η εξέταση αυτή θα μας δείξει μία προδιάθεση για μειωμένο μεταβολισμό οιστρογόνων και αυξημένη δράση καρκινογόνων και προδιαθετικών ουσιών. Σημασία έχει ότι οι ουσίες αυτές που δρουν οιστρογονικά, μπορούν να μας δείξουν την προδιάθεση αρκετό καιρό, πριν εκδηλωθεί οποιαδήποτε οιστρογονοκατευθυνόμενη νεοπλασία.

Στο κέντρο μας, όπου γίνεται αποκλειστικά η συγκεκριμένη μέτρηση σε Ελλάδα και Κύπρο, σε περίπτωση θετικού αποτελέσματος, θα σας δοθούν σαφείς οδηγίες για τον τρόπο ζωής αλλά και συμπληρωμάτων αλλά και συμβουλές τη διατροφή ώστε να βελτιώσετε τις τιμές του και να μειώσετε την δράση των κακών οιστρογόνων στον οργανισμός σας.

Βιβλιογραφία
1 Clemons M, Goss P. Estrogen and the risk of breast cancer. N Engl J Med.
2001; 344(4):276-285.
2 Hamilton-Reeves JM, Rebello SA, Thomas W, Slaton JW, Kurzer MS. Soy protein isolate increases urinary estrogens and the ratio of 2:16alphahydroxyestrone in men at high risk of prostate cancer. J Nutr. 2007; 137(10):2258-2263.
3 Carruba G. Estrogen and prostate cancer: An eclipsed truth in an androgendominated scenario. J Cell Biochem. 2007; 102(4):899-911.
4 Fishman J, Martucci C. Biological properties of 16 alpha-hydroxyestrone: Implications in estrogen physiology and pathophysiology. J Clin Endocrinol Metab. 1980; 51(3):611-615.
5 Kabat GC, O’Leary ES, Gammon MD, et al. Estrogen metabolism and breast
cancer. Epidemiology. 2006; 17(1):80-88.
6 Gupta M, McDougal A, Safe S. Estrogenic and antiestrogenic activities of 16alpha- and 2-hydroxy metabolites of 17beta-estradiol in MCF-7 and T47D human breast cancer cells. J Steroid Biochem Mol Biol. 1998; 67(5-6):413-419.
7 Telang NT, Suto A, Wong GY, Osborne MP, Bradlow HL. Induction by estrogen metabolite 16 alpha-hydroxyestrone of genotoxic damage and aberrant proliferation in mouse mammary epithelial cells. J Natl Cancer Inst.
1992; 84(8):634-638.
8 Bentz AT, Schneider CM, Westerlind KC. The relationship between physical activity and 2-hydroxyestrone, 16alpha-hydroxyestrone, and the 2/16 ratio in premenopausal women (United States). Cancer Causes Control. 2005; 16(4):455-461.
9 Westerlind KC, Williams NI. Effect of energy deficiency on estrogen metabolism in premenopausal women. Med Sci Sports Exerc. 2007; 39(7):1090-1097.
10 Carmichael AR. Obesity as a risk factor for development and poor prognosis of breast cancer. BJOG. 2006; 13(10):1160-1166.
11 Haggans CJ, Hutchins AM, Olson BA, Thomas W, Martini MC, Slavin JL. Effect of flaxseed consumption on urinary estrogen metabolites in postmenopausal women. Nutr Cancer. 1999; 33(2):188-195.
12 Brooks JD, Ward WE, Lewis JE, et al. Supplementation with flaxseed alters estrogen metabolism in postmenopausal women to a greater extent than does supplementation with an equal amount of soy. Am J Clin Nutr. 2004;
79(2):318-325.
13 Fowke JH, Longcope C, Hebert JR. Brassica vegetable consumption shifts estrogen metabolism in healthy postmenopausal women. Cancer Epidemiol Biomarkers Prev. 2000; 9(8):773-779.
14 Kall MA, Vang O, Clausen J. Effects of dietary broccoli on human in vivo drug metabolizing enzymes: Evaluation of caffeine, oestrone and chlorzoxazone metabolism. Carcinogenesis. 1996; 17(4):793-799.
15 Michnovicz JJ. Increased estrogen 2-hydroxylation in obese women using oral indole-3-carbinol. Int J Obes Relat Metab Disord. 1998; 22(3):227-229.
16 Michnovicz JJ, Adlercreutz H, Bradlow HL. Changes in levels of urinary estrogen metabolites after oral indole-3-carbinol treatment in humans. J Natl Cancer Inst. 1997; 89(10):718-723.
17 Higdon JV, Delage B, Williams DE, Dashwood RH. Cruciferous vegetables and human cancer risk: Epidemiologic evidence and mechanistic basis. Pharmacol Res. 2007; 55(3):224-236.
18 Bradlow HL, Davis DL, Lin G, Sepkovic D, Tiwari R. Effects of pesticides on the ratio of 16 alpha/2-hydroxyestrone: A biologic marker of breast cancer risk. Environ Health Perspect. 1995; 103 Suppl 7:147-150.
19 Rudel RA, Attfield KR, Schifano JN, Brody JG. Chemicals causing mammary gland tumors in animals signal new directions for epidemiology, chemicals testing, and risk assessment for breast cancer prevention. Cancer. 2007; 109(12 Suppl):2635-2666.

Σχετικά Άρθρα:

One response on “Πρόβλεψη εμφάνισης καρκίνου του μαστού και ο λόγος 2/16α υδροξυοιστρόνης

  1. […] ότι η βιταμίνη D θα μπορούσε να διαδραματίσει ένα ρόλο στην πρόληψη και στη θεραπεία του καρκίνου του μαστού. Για παράδειγμα, μια μελέτη που διεξήχθη από […]