Προηγμένη Εξατομικευμένη Ιατρική

+30 210 9756400


Είναι πλέον ευρέως γνωστό ότι το έντερό μας περιέχει πλήθος μικροβίων τα οποία είναι ευεργετικά στην υγεία του εντέρου αλλά και στη γενικότερη υγεία του οργανισμού. Είναι σημαντικό ωστόσο, η σύσταση του μικροβιώματος να παραμένει σχετικά σταθερή τόσο ως προς τα είδη όσο και ως προς την ποσότητα των μικροβίων που περιλαμβάνει. Στην περίπτωση που ο αριθμός τους διαταραχθεί (αυξηθεί ή μειωθεί) ή/και εισβάλλουν επιπρόσθετα μικρόβια πχ παλίνδρομα από το παχύ έντερο, τότε μπορεί να προκληθεί η λεγόμενη εντερική δυσβίωση (SIBO) με πολλά από τα γνωστά συμπτώματα του ευερέθιστου εντέρου, όπως αέρια, πόνος, διαταραγμένες κενώσεις κλπ.

Στη διατήρηση του υγειούς μικροβιώματος του λεπτού εντέρου συντελούν διάφοροι ενδογενείς μηχανισμοί του γαστρεντερικού όπως η παραγωγή αντιμικροβιακών πεπτιδίων, η οξύτητα του ‘χυμού’ που προέρχεται από το στομάχι και η κινητικότητα του εντερικού νευρομυικού συστήματος1. Εάν ένας ή περισσότεροι από αυτούς τους μηχανισμούς διαταραχθεί, τότε ο συγκεκριμένος οργανισμός μπορεί να παρουσιάσει SIBO. Η πάθηση αυτή είναι αρκετά περίπλοκη στην επίλυσή της και γι’ αυτό, σύμφωνα και με την εμπειρία μας, προτείνουμε εκτός από τις συνήθεις πρακτικές που αποσκοπούν στη μείωση των παθογόνων μικροβίων όπως τη λήψη φαρμακευτικών ή φυσικών αντιμικροβιακών, την ταυτόχρονη αντιμετώπιση και άλλων παραγόντων που θα μειώσουν τις πιθανότητες επανεμφάνισής τους. Σε αυτούς λοιπόν, σύμφωνα και με πρόσφατες μελέτες, περιλαμβάνεται η θυρεοειδική λειτουργία, η οποία φαίνεται να επιδρά στην ενδογενή κινητικότητα του εντέρου, ειδικά στις περιπτώσεις υποθυρεοειδισμού2.

Γνωρίζουμε ότι το εντερικό νευρικό σύστημα (ENS), είναι ένα πολύπλοκο δίκτυο με πάνω από 500 εκατομμύρια νευρώνες, το οποίο νευρώνει τα λεία μυικά κύτταρα του εντέρου. Με αυτό τον τρόπο συμβάλει στη δημιουργία των περισταλτικών κινήσεων που αναμιγνύουν και προωθούν το περιεχόμενο του εντέρου προς τα κάτω. Κατά τη διάρκεια των περιόδων νηστείας μέσα στην ημέρα, το ENS στέλνει ηλεκτρικά κύματα κατά το μήκος του λεπτού εντέρου μετακινώντας τα περιεχόμενά του προς το παχύ έντερο. Αυτή η κινητική δραστηριότητα ονομάζεται μεταναστευτικό μυοηλεκτρικό σύμπλεγμα ή ΜΜΣ (Migrating Motor Complex, MMC) και είναι κρίσιμη για τη διατήρηση των μικροβίων μακριά από το λεπτό έντερο και μέσα στο παχύ, όπου και ανήκουν. Μελέτες σε ζώα έχουν δείξει ότι φάρμακα τα οποία διακόπτουν το ΜΜΣ προκαλούν εντερική δυσβίωση, ενώ η επαναφορά αυτού του ρυθμού κινητικότητας επαναφέρει τα μικρόβια σε κανονικά επίπεδα3,4.Το ΜΜΣ μπορεί να επηρεαστεί από πολλές παθολογικές καταστάσεις όπως γαστρεντερικά χειρουργεία, συρίγγια και νευρολογικές, αυτοάνοσες και φλεγμονώδεις παθήσεις5 αλλά και από τη θυρεοειδική λειτουργία.

Πως η κινητικότητα του εντέρου επηρεάζεται από τη λειτουργία του θυροειδή;

Οι θυρεοειδικές ορμόνες επηρεάζουν την κινητικότητα του εντέρου αλλάζοντας τη λειτουργία των λείων μυϊκών ινών και το ΜΜΣ. Μελέτες τόσο σε ζώα όσο και σε ανθρώπους έχουν δείξει ότι ο υποθυρεοειδισμός σχετίζεται με καθυστερημένη γαστρική κένωση, χαμηλή συχνότητα εντερικής περίσταλσης και χαμηλό χρόνο διάβασης του περιεχομένου του εντέρου6,7. Αυτή η αργή διάβαση από τη στοματική κοιλότητα μέχρι το τέλος του λεπτού εντέρου συχνά οδηγεί σε δυσκοιλιότητα, η οποία αποτελεί το πιο συχνό εντερικό σύμπτωμα σε άτομα με υποθυρεοειδισμό8.

Ωστόσο κάποιοι ασθενείς ενώ μπορεί να έχουν χαμηλό χρόνο διάβασης στο λεπτό έντερο, αυτό μπορεί να ακολουθείται από ταχύ χρόνο διάβασης στο παχύ έντερο, οδηγώντας τελικά σε διάρροια. Αυτό το φαινόμενο φαίνεται να οφείλεται σε κακή απορρόφηση των υδατανθράκων κατά τη διάβασή τους στο λεπτό έντερο. Έτσι, γίνονται υλικό ζύμωσης από τα μικρόβια που υπάρχουν φυσιολογικά στον τελικό ειλεό οδηγώντας σε υψηλή ωσμωτικότητα στο παχύ έντερο. Εκεί, στον αυλό του παχέος εντέρου, θα εκκριθούν υγρά ώστε να μειωθεί η ωσμωτικότητα, με αποτέλεσμα την άμεση διαρροϊκή κένωση του εντέρου. Σε μια μελέτη που δημοσιεύθηκε το Ιανουάριο του 2017, βρέθηκε ότι το 29% των ασθενών με IBS είχε καθυστερημένο χρόνο διάβασης στο λεπτό έντερο, ωστόσο αυτό δεν βρέθηκε να σχετίζεται με τον τύπο IBS που παρουσίαζε κάθε ασθενής (δυσκοιλιακό, διαρροϊκό, μεικτό)9.

Η συσχέτιση Υποθυρεοειδισμού και SIBO

Τώρα που αναλύσαμε το πώς ο θυροειδής σχετίζεται με το ευερέθιστο έντερο ας δούμε μερικές μελέτες που το υποστηρίζουν:
Μελέτη 1η: Στην Ιταλία, σε 50 ασθενείς με υποθυρεοειδισμό προκαλούμενο από αυτοάνοση θυρεοειδίτιδα, ο οποίος αγόταν με συνθετικό χάπι Τ4, δόθηκε δοκιμή αναπνοής υδρογόνου και βρέθηκε ότι οι 27 από τους 50 ασθενείς με ιστορικό υποθυρεοειδισμού ήταν θετικοί για SIBO (54%). Στο αντίστοιχο δείγμα 40 υγιών εθελοντών που μελετήθηκαν, το ποσοστό αυτό ήταν στο 5% (μόνο 2 από τα 40 άτομα εμφάνιζαν SIBO)10. Δυστυχώς στη συγκεκριμένη μελέτη δεν αξιολογήθηκε το SIBO πριν τη λήψη θεραπείας με Τ4, ωστόσο από τα ευρήματά της συμπεραίνουμε ότι όταν αναπτυχθεί SIBO στον υποθυρεοειδικό ασθενή, μόνο η ρύθμιση της θυρεοειδικής του λειτουργίας δεν επαρκεί και για την αποκατάσταση της υγείας του εντέρου.

Μελέτη 2η: Ερευνητές από την Πολωνία συνέλεξαν 34 ασθενείς με διαρροικό SIBO – D, 30 ασθενείς με δυσκοιλιακό (SIBO – C) και 30 υγιή άτομα. Τα επίπεδα θυρεοειδικών ορμονών δεν είχαν διαφορές ανάμεσα στα υγιή άτομα και την ομάδα SIBO – D, ωστόσο οι περισσότεροι ασθενείς με SIBO – C παρουσίαζαν θυρεοειδικό πάνελ με χαρακτηριστικά υποθυρεοειδισμού. Και οι δύο ομάδες SIBO είχαν αντισώματα έναντι της θυρεοειδικής υπεροξειδάσης (ATPO), ο υψηλός τίτλος των οποίων αυξάνει τον σχετικό κίνδυνο εμφάνισης υποθυρεοειδισμού, με την ομάδα SIBO – C να έχει τα πιο αυξημένα11. Συμπεραίνουμε λοιπόν μια σημαντική συσχέτιση μεταξύ του δυσκοιλιακού SIBO με τον υποθυρεοειδισμό.

Μελέτη 3η: Σε μια αναδρομική μελέτη σε 1809 ασθενείς αξιολογήθηκαν διάφοροι προδιαθεσικοί παράγοντες για την ανάπτυξη SIBO. Βρέθηκε λοιπόν ότι ο υποθυρεοειδισμός και η λήψη θεραπείας με Τ4 σχετίζονταν με 2.6 και 3.0 φορές αύξηση του κινδύνου για SIBO, αντίστοιχα12. Αν και οι ερευνητές στη μελέτη υπέθεσαν ότι το Τ4 μπορεί να συμβάλει στο SIBO, ωστόσο το πιθανότερο είναι ότι οι ασθενείς που άγονταν με Τ4 να είχαν εξαρχής σοβαρότερο υποθυρεοειδσμό, ο οποίος απαιτούσε και πιο ‘επιθετική’ αντιμετώπιση με τη λήψη του φαρμάκου.

Πως αποκαθιστούμε την εντερική λειτουργία στον υποθυρεοειδισμό;

  1. Όλοι οι ασθενείς με SIBO και ευερέθιστο έντερο χρειάζεται να ελέγχονται με ένα ολοκληρωμένο πάνελ εξετάσεων θυροειδή, ως μέρος των γενικότερων αιματολογικών εξετάσεων που θα ζητηθούν κατά τη λήψη του ιστορικού, μιας και περίπου το 60% των θερεοειδικών ασθενών δεν γνωρίζουν την πάθησή τους.
  2. Υποστήριξη θυρεοειδικής λειτουργίας με αλλαγές στη διατροφή και τον τρόπο ζωής, όπως:
    • Ρύθμιση πιθανής ανεπάρκειας σε θρεπτικά στοιχεία και ιχνοστοιχεία με προσαρμόσεις στη διατροφική πρόσληψη ή με τη λήψη συμπληρωμάτων διατροφής όπως το σελήνιο, η βιταμίνη D και τα ωμέγα 3.
    • Εξισορρόπηση του ανοσοποιητικού συστήματος μειώνοντας την πρόσληψη γλουτένης, εντάσσοντας πρωινή άσκηση στην καθημερινότητα και ποιοτικό ύπνο.
  3. Λήψη ενισχυτικής θεραπείας με Τ4, σε συνδυασμό και με τις παραπάνω αλλαγές. Οι περισσότεροι ασθενείς με υποθυρεοειδισμό φαίνεται να ωφελούνται στα πρώτα στάδια της νόσου, ειδικά σε περιπτώσεις δυσκοιλιότητας, καθώς βελτιώνεται γρήγορα η κινητικότητα του εντέρου.
  4. Αντιμετώπιση της βακτηριακής υπερανάπτυξης στο έντερο.

 

Ακόμα και αν τα εντερικά συμπτώματα βελτιωθούν με τις παραπάνω αλλαγές, το μικροβιακό φορτίο (SIBO) θα χρειαστεί αρκετό χρόνο για να μειωθεί μόνο από τη βελτίωση της κινητικότητας του εντέρου. Για αυτό το λόγο προτείνουμε πάντα να συνδυάζεται με σωστή αντιμικροβιακή αγωγή (συνθετική ή με φυσικά αντιμικροβιακά). Ειδικά και εξατομικευμένα πρωτόκολλα, όπως αυτά που χρησιμοποιούμε στην καθημερινή μας πρακτική στα Nutrilabs, μπορούν να αναστείλουν το SIBO σε σύντομο χρονικό, σε συνδυασμό πάντα και με μια ολιστική προσέγγιση, όπως αυτή που μόλις αναλύσαμε.

Βιβλιογραφία

1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20937459
2. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4056127/
3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1191459/
4. https://www.gastrojournal.org/article/0016-5085(82)90320-1/fulltext
5. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/15855746
6. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/6706068
7. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/1571320
8. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25548008
9. http://actagastro.org/prolonged-orocecal-transit-time-is-associated-with-small-intestinal-bacterial-overgrowth-in-irritable-bowel-syndrome-in-a-tertiary-referral-hospital-in-brazil/
10. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17698907
11. http://europepmc.org/abstract/med/29374417
12. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/28223728

 

Βικτωρία Κονά on Wordpress
Βικτωρία Κονά
Διευθύντρια τμ. Μοριακής Διατροφής
Η Κα Κονά αποφοίτησε από το τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας – Διατροφής του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου Αθηνών, και κατέχει μεταπτυχιακές σπουδές από Πανεπιστήμιο της Γλασκόβης.

Έχει εκτενέστατη κλινική εμπειρία με μια πλειάδα Ελληνικών κλινικών όπως τα Νοσοκομεία Παίδων, Ερυθρός Σταυρός, ΓΝΑ Γ. Γεννηματάς, Έλενα, Αγία Όλγα, ΚΑΤ και Αττικόν στα οποία ειδικεύθηκε στην διατροφική αντιμετώπιση χρόνιων παθήσεων

Έχει μετεκπαίδευση στην Λειτουργική Ιατρική και Μοριακή Διατροφή και διατελεί Υπεύθυνη του τμήματος Μοριακής Διατροφής των NUTRILABS, εφαρμόζοντας προηγμένα πρωτόκολλα θεραπευτικής Διατροφής σε μια μεγάλη γκάμα διαταραχών όπως Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου, αυτισμό, αυτοάνοσα νοσήματα, μεταβολικές διαταραχές και καρκίνο.

 

Σχετικά Άρθρα:

Comments are closed.

Ευερέθιστο Έντερο
Ευερέθιστο Έντερο

Ό,τι κι αν σας έχουν πει, η πάθηση ΔΕΝ οφείλεται στην ψυχολογία σας!

Close